Στο βυθό του Αγίου Παύλου, ζωσμένη από την παλέτα του μπλε που περικυκλώνει την Αμοργό, βρίσκεται μια αμφιθεατρική σπηλιά. Καλώς ήρθατε στην πρώτη υποβρύχια γκαλερί φωτογραφίας!

«Με μια ανάσα». Έτσι δημιουργήθηκε η πρώτη υποβρύχια φωτογραφική έκθεση. Το «με μια ανάσα» δεν περιγράφει βιασύνη ή προχειρότητα, αλλά κυριολεκτικά τον τρόπο με τον οποίο ο Στέφανος Κόντος και οι συνεργάτες του «έστησαν» την γκαλερί, βουτώντας στο βυθό της Αμοργού. Το αποτέλεσμα είναι μαγευτικό: Σε βάθος μεταξύ 7 και 17 μέτρων, μια αμφιθεατρική σπηλιά μεταμορφώθηκε σε εκθεσιακό χώρο, με ειδικό υποβρύχιο φωτισμό και έργα υλοποιημένα σε μέταλλο.

Ο Στέφανος Κόντος, εμπνευστής της Underwater Gallery, είναι παθιασμένος με δύο πράγματα: το βυθό και τη φωτογραφία. Ο συνδυασμός τους έφερε κάτι παραπάνω από τη συγκεκριμένη φωτογραφική έκθεση, την ευτυχία. «Ασχολούμαι με την ελεύθερη κατάδυση, βουτάω χρησιμοποιώντας άπνοια από τότε που θυμάμαι τον εαυτό μου» λέει στο Peopleεξιστορώντας τη σχέση του με τη θάλασσα. «Η αγάπη για το βυθό ξεκίνησε από τα πρώτα χρόνια της ζωής μου –δεν θυμάμαι εάν κάποιος μου “έμαθε” να κολυμπάω/βουτάω σαν παιδί– διότι οι πρώτες μου παιδικές αναμνήσεις περιέχουν εικόνες του βυθού. Κάθε καλοκαίρι με “κυνηγούσαν” να βγω από τη θάλασσα».

Ακούγεται συναρπαστικός από μόνος του ο όρος «κατάδυση με μια ανάσα». Μπορείς να μου περιγράψεις περί τίνος πρόκειται και πώς αποφάσισες να στραφείς σε αυτού του είδους την τεχνική κατάδυσης;

Ίσως ακουστεί περίεργο, αλλά αυτός είναι –με μια ανάσα– ο φυσιολογικός τρόπος κατάδυσης. Όταν ο άνθρωπος αισθανθεί την ανάγκη ή την επιθυμία να κινηθεί μέσα στο υγρό στοιχείο, το ένστικτό του και η φυσιολογία του τον οδηγούν αυτόματα σε αυτή την επιλογή. Ακόμη και όταν έκανα εκπαίδευση και πιστοποιήθηκα και σαν αυτόνομος δύτης, δεν άφησα ποτέ την ελεύθερη κατάδυση. Θα μπορούσα να σας πω ότι η εμπειρία μου από την αυτόνομη κατάδυση ενίσχυσε ακόμη περισσότερο την αγάπη μου για την ελεύθερη κατάδυση. Είναι όντως πολύ συναρπαστική εμπειρία και ίσως να είναι η μοναδική δραστηριότητα που συνδυάζει την απόλυτη ηρεμία με την αδρεναλίνη και την περιπέτεια.

Έχεις κινδυνεύσει ποτέ; Θα ήθελες να μας περιγράψεις την εμπειρία και τι πήγε λάθος;

Ναι, έχω κινδυνέψει στο παρελθόν, σε μικρότερη ηλικία, και δυστυχώς τις περισσότερες φορές το λάθος ήταν το ίδιο, έλλειψη γνώσεων και εκπαίδευσης. Η ελεύθερη κατάδυση είναι εξαιρετικά ασφαλής ενασχόληση αλλά με την αυστηρή προϋπόθεση της άρτιας εκπαίδευσης και της τήρησης των πρωτοκόλλων. Πρέπει οπωσδήποτε να απευθυνόμαστε σε πιστοποιημένους εκπαιδευτές και να κάνουμε σχολεία ελεύθερης κατάδυσης πριν ξεκινήσουμε αυτή τη δραστηριότητα.

Οι δικοί σου άνθρωποι δεν θεωρούν αρκετά extreme αυτό το χόμπι;

Η ελεύθερη κατάδυση, για όσους πραγματικά την αγαπούν, δεν είναι χόμπι, είναι μια φιλοσοφία, ένας τρόπος ζωής. Είναι μια δραστηριότητα που εξασκεί και την ψυχή και το σώμα. Για εμένα είναι πλέον κομμάτι του εαυτού μου και όλοι οι δικοί μου άνθρωποι που με γνωρίζουν με αντιλαμβάνονται μέσα από την αγάπη μου για τον υποβρύχιο κόσμο/βυθό.

Φαντάζομαι πως δεν είναι και ό,τι πιο όμορφο για τη σύντροφό σου να εξαφανίζεσαι έτσι στο βυθό. Υπάρχουν άνθρωποι που αγαπάς, οι οποίοι σου ζήτησαν να εγκαταλείψεις την κατάδυση; Ποια ήταν η αντίδρασή σου;

Όλοι οι άνθρωποι που βρίσκονται στη ζωή μου γνωρίζουν ότι η θάλασσα είναι κομμάτι του εαυτού μου και εγώ κομμάτι δικό της. Κανείς δεν μου έχει ζητήσει να την εγκαταλείψω. Αντίθετα, τους έχω «παρασύρει» εγώ στο μαγικό κόσμο του απέραντου γαλάζιου. Στο βυθό δεν ψάχνω την απομόνωση. Αντιθέτως, αυτός ο ξεχωριστός κόσμος γίνεται ακόμη πιο όμορφος όταν τον μοιράζεσαι με τους δικούς σου ανθρώπους.

Πότε ξεκίνησες να φωτογραφίζεις τον κόσμο του βυθού;

Σε ηλικία 12 χρόνων άρχισα να «δανείζομαι» την πανάκριβη και σπάνια υποβρύχια φωτογραφική μηχανή του πατέρα μου. Το όνειρο μου, από τότε, ήταν να αποκτούσα κάποτε υποβρύχια κάμερα και να μπορώ να μοιραστώ με τους δικούς μου ανθρώπους αυτά που έβλεπα και συναντούσα στο βυθό. Ήθελα να φέρω τη μαγεία του υποβρύχιου κόσμου στην «επιφάνεια». Το όνειρο αυτό έγινε πραγματικότητα.

Θέλεις να μας περιγράψεις τι είναι το Underwater Gallery event, πώς ξεκίνησε και πώς υλοποιήθηκε αυτή η ιδέα;

Το Underwater Gallery ήταν μια ιδέα που είχα από το 2014. Τότε ανακάλυψα καινούρια υλικά που επέτρεπαν τη βύθιση των φωτογραφιών και αυτό με είχε ενθουσιάσει και κάπως έτσι ξεκίνησα να το σκέφτομαι. Οι προκλήσεις και οι δυσκολίες που υπήρχαν ήταν πολλές και έτσι χρειάστηκε αρκετός χρόνος για να συγκεντρώσω τις γνώσεις, τον εξοπλισμό αλλά και την ομάδα – χωρίς αυτήν ένα τέτοιο εγχείρημα είναι αδύνατο. Όταν πέρσι το καλοκαίρι (2017) «ανακάλυψα» αυτή τη σπηλιά, αμέσως σκέφτηκα ότι ήταν ιδανικό τοπίο και σημείο για να πραγματοποιήσω το όνειρό μου. Η υλοποίηση της ιδέας ήταν –και είναι– μεγάλη ιστορία. Επιγραμματικά θα σας πω ότι έπρεπε να λυθούν τα ζητήματα της μεταφοράς στο βυθό, της στήριξης των έργων, του φωτισμού και γενικά της δημιουργίας ενός εκθεσιακού χώρου όπου οι συνθήκες που επικρατούν είναι εντελώς διαφορετικές από το φυσικό μας περιβάλλον. Θα μπορούσε κάποιος να πει ότι «είναι σαν να κάνεις έκθεση σε έναν άλλο πλανήτη», χωρίς βαρύτητα και με διαφορετικούς κανόνες αναφορικά με το φως, λαμβάνοντας πάντα υπόψη μας ότι αυτό πρέπει να το υλοποιήσουμε με μια ανάσα, «on a single breath».

Στο Μεξικό, στο Κανκούν, υπάρχει το μεγαλύτερο υποβρύχιο μουσείο. Στην Ευρώπη, συγκεκριμένα στο βυθό των Καναρίων Νήσων, εγκαινιάστηκε πριν από μερικούς μήνες το πρώτο υποθαλάσσιο μουσείο με γλυπτά μεταναστών. Στην Ελλάδα υπάρχει οργανωμένη κουλτούρα σε ό,τι αφορά την υποβρύχια ζωή;

Γνωρίζω αυτές τι προσπάθειες και είναι όντως πολύ αξιόλογες και εντυπωσιακές, αλλά αυτό που εμένα μου λείπει είναι το «χρώμα». Στην προσπάθειά μου με το Underwater Gallery κυριαρχούν τα έντονα και ζωντανά χρώματα, και μάλιστα η μελέτη φωτισμού που έχει γίνει έγινε με στόχο την ανάδειξη των χρωμάτων. Όσο για τη χώρα μας, πιστεύω ότι έχουμε περιθώρια βελτίωσης και καλλιέργειας κουλτούρας σε σχέση με το βυθό και τις υποβρύχιες δραστηριότητες. Ο βυθός δεν είναι μόνο για ψάρεμα, είναι ένας μαγικός κόσμος, που προσφέρεται για εξερεύνηση, για εκπαίδευση, για ψυχοθεραπεία και για μια αυθεντική επαφή με ένα κομμάτι της φύσης που –σε μεγάλο βαθμό– παραμένει παρθένο και ανέπαφο.

Ποιο είναι το επόμενο στοίχημα που σε βασανίζει;

Η αλήθεια είναι ότι αυτή τη στιγμή είμαι αφοσιωμένος σε αυτό το μεγάλο στοίχημα της οργάνωσης και του στησίματος μιας ολοκληρωμένης εγκατάστασης, με μια ανάσα. Όταν ολοκληρωθεί αυτή η προσπάθεια, έχω σκοπό να «ταξιδέψω» την έκθεση αυτή και στο εξωτερικό, για να προβάλω την απέραντη ομορφιά του υποθαλάσσιου φυσικού πλούτου της χώρας μου. Επιπλέον, έχω και κάτι άλλο στο μυαλό μου που θέλω να επιχειρήσω, το οποίο είναι εξίσου δύσκολο και τολμηρό, αλλά είναι ακόμη νωρίς για να το συζητήσω.

Η έκθεση Underwater Gallery θα πραγματοποιηθεί από τις 19 έως τις 22 Σεπτεμβρίου στην Αμοργό, στο πλαίσιο του 2ουΔιεθνούς Τουρνουά Ελεύθερης Κατάδυσης. Περισσότερες πληροφορίες θα βρείτε στο theauthenticbigblue.com

Διαβάστε όλη τη συνέντευξη στο People, που κυκλοφορεί μαζί με το Έθνος της Κυριακής.